ማዕዚይ ስምዒተይ ፣ ጉማየ !!

ካብ ጉራያ ኣሳዲ ራያ

ግዜኡ 1991 ዓ.ም ዩኡ። ቓደማይ ብርኪ ትምሃርት ነብረ። ባሻዓቱኡ ወቕቱለ ሃም ሐዚ መጫቕ ኣይነበረይ ብ1990 ዓ.ም ድርቂ ስለድነበረ 1991 ድሐሸ ኣዝመራ ዩኡ ነብሩ።

ኹልሻዕ ካርእሰይ ደይትወፅእ ውንታ እንሃትኒ። ንጉሆ ንጉሆ ሰንበት ብድምፂ ወያነ ትግራይ ኣብ ረፋጅ ሰዓት ትመሓላለፍ ግጥሚ ብወዲ ራያ ( ጋዜጠኛ ካሕሳይ ደርዕም ) ነብራ።

እታ ግጥሚ ስለ ራያ ከባቢ ብዛዕባ ድነሆ ሃፍተገነት፣ግርህነት፣ብላዕ ስተ፣ፍቕሪ፣ሓልየት፣ፎሮሮ…..­. ኾይና ድድሕሪዛ ግጥሚ ደማ ናማንጋሻ ረዳኢ ጉማየ ስድድ….. ታብለዩዎ ነብስኻ ኻተት ኻተት እሽሉ ብልሓቱ ደይፍለጥ ስምዒት ውርር ያብለካ። ኣብቲ ግዜ ሓደ ግዜኡ ሕዩም ስለድነበረ ብሸውትይ ጥንቅሸይ ፅጋብ ዩኡ ድስመዐካ።

ጥንቅሽ ምሻጥ ሃምነውሪ ዩኡ ድቑፀር ድነበረ።ጥንቅሽ ሓላዪ ዑፍይ ሓላፊ መንገዲይ ዩኡ ድበልዖ ዩኡ ድበሃል ደኣም ዳመሸጣ ሕዝኻ ምኻድ ነውሪ ዩኡ። ከተማ ድግነዩ በተሰብና ከርና ካዳሐጉሶም ነገርለ ጥንቅሽይ ሸዊትይ ሕዝኻሎም ትኸድለኻ ዩኡ። ኣብ ኣፍ ቓውዒ ድወሃቦም ጥራይ ሃምድነሆ ኾይኑ ሸዊት ፅንዒ ግን ዓዊዪ ቦታ የኦም ድህብዎ።

ምስታ ናግጥሚ ትደሓሐዘት ናማንጋሻ ጉማየ ድነሀያ ትወሰና ተለላታት ግጥሚ ድሓዘሎኦ ትርጉም ብናየ ኣረዳድኣ ሓደ ኽልተ ክብለኩም የአዋ ሰዓዉኒ።

ማንጋሻ ጉማየ በለ በለ…..

ውርድ ብኻ ድግነያ ተለላታት ግጥሚ…

ሸዊት ብለ ወለዳ በሽዐየ፣

ለሙን ብለ ዑንጉለ በልዐየ፣

ሓያም ብለ ፈላሺት ደርጉዐየ፣

ነውሪዶ እነሀዎ ፍቕሪ ድሰሰዐየ?።

እዘን ህቱማት ተለላ ግጥሚ ሓደ ብሓደስኪ ናሽርፈን…

ሸዊት ብለ ወለዳ በሽዐየ…

……. ሸዊት ብለ ወለዳ በሽዐየ ማለት መጀመርያ ዳብ ኣእምሮና ድመፀና ሸዊት መሽላ ዩኡ ብተለይ ካቖላ ከባቢ ድንገነ ሰባት። ነገር ግን ዓተረ ጎታተ ይኹን ሽምብራ፣ ዋላ እኽሊ ኡኹን ቦርመሽላ ኹሎም ናሸዊት ኣገልግሎት ይህቡ የኦም። መጀመርያ ይጉልጭ፣ይወልድ፣ኣበባኡ ይነግፍ(ድመሽላ)፣ይሽሕርም፣ይሽው­ት ካዉኡ ሓዊ መስቀል ብድሓለፎ ህንዲ ፅንዒ ይብላዕ።

እዛ ፅንዒ ብኻልእ ኣበሃህላ ዓበይቲ ወለዲና ዓመት ድዓመቱለ ይብሉዋ የኦም። የመና ጉምጀያይ ሳስዕይ ሸዊት ብልኻ ጎለጫ ወይ ውጫቕላ ተበሻዕኻ ነውሪ የዉሉይ ውሽጥኻ ብፋቕዕ ፍቕሪ ድበ ስለድወቅዕሎ።ቓፅላ ትግነ ተለላ ግጥሚ ፣

ለሙን ብለ ዑንጉለ በልዐየ….

…… ለሙን ብለ ዑንጉለ በልዐየ ማለት ለሙንይ ዑንጉለይ ዋላ ዳመሳስል ነገር ታሃለየኦም ምስ ዛሃኑ ድድነሆ ግን ምፍላዩ ቓልል ዩኡ። ብፍቕሪ ትገነየ ግን ኣግነኹ ብሉ ኣብደይ ዘሃኑ ለሙን መስሉዎ ዑንጉለ ትበልዕ ኣየ ፍቕሪ ማዓረኻ የቶ ሃመይ ሃመይ ዩኡ ዳብለሎ ያብል። ቓደም ኣምራኹትይ ጠለ በግዕይ ላጓሰና ዓበይቲ ኣሕዋትና ፀባ ያልሕኹና ፀንሖም ካዉኡ ለለ ኣብ ማይ ሕዝናሉ ዶኦፈርና ቓጮ ፀባ ኣጋንዮም ኑኡሽተይ ዑንጉለ ጠብ ታብለዩላ ወያ ፀባ ድነበረት ፈንከር ብላ ወዲያው ርጉኦ ኹይን። ካዉኡማ ርጉኦኻ ሕፍስ ዩኡ ደኣም።

ኣቱም ሸኮለታት ፍቕሪ በሉ ይብላዕ ዩኡ ብልኹም ዑንጉለ ዕገጩማ ስንኹም ትኹምኹም ይኣዋ ስጋበአ ናማነይ ዩኡ! ለለ ድድሕሪዛ ትመፅእ ተለላ

ሓያም ብለ ፈላሽት ደርጉዐየ….

…..ሓያም ብለ ፈላሽት ደርጉዐየ ሰሃለኒ ኣታ ዳበይ ዳበይ ዩኡ? ዓዲ ሓያም ብልኻስ ዳዓዲ ፈላሺ ኣቑሩሮ። ዋይ ፍቕሪ ትዓይለኻዮ! ስጋኻ ድምሕጓስዶ ስንቂ ነብስኻ ትነግፍዋ ኣይስደድ ።

ወለዳ በሽዑ፣ዑንጉለ በልዑ፣ፈላሽት ደርጉዑ ብርርርርር….. ኣብሉ ዳቓልቡ ብትመለሰ

ትበትኑ ድነበረ ስምዒት ሃም መኸምበቲ

“ነውሪ ደማ እነሀዎ ፍቕሪ ድሰሰዐየ”

….በለና ደኣማ። እረ ብፍፁም ነውሪ የዉሉይ ኣይስደድ ደኣም። ፍቕሪ ሓያል ዩኡ ጠበንበን ያበለ ዕልምልም ይሰደካ፣ሐዚ ጥዑይ ፅንሕ ብልኻ ሕሙም። ትደረፈ ደርፊ ኹሉ ድኣኻ ትደረፈለኻ ይመስለካ። ኹለን ግጥሚ ብናባዕልኻ ቕድይ ሽፈትይ ሸፍኻ ትኽደኖይ ጉዑፍን ብልኻ ላቖዘምኻ ትህርሰሉይ።

ኣየወቱ ፍቕሪ ደይጀመሮ፣

ብጥዑይኻ ድገብር ደንቆሮ፣

ደያስምዕ ሰብኻ ድመኸሮ፣

ደይጀመረስ ይጀምሮየ፣

ስውኣይ ሓሙማ ሰባት ኽክጥይቑዎ መፆኦም ካዉኡ ሃመይ ሃመይ ዩኡ ዳብለካሎ ? ውሎሞ ምርዳእ ስለድኻበዶ ሓምኹም ትፈልጡዶ? በሎም በሃል።

ፍቕሪለ ሃምሱ ዩኡ ደያፍቐረ ሰብ ኣይርደኦይ።

ብስሩባ ፍቕሪ ሃም ጉማየ ድግለፀሉ ኻልእ መንገዲ ክህሊዶኾን እንድዒ መልሱ ድኣኻትኹም። ሰላም ቕንያት ይኹነልኻትኹም።

ኣፍቁረተ ሰብ ይሃበና።

ቓጠን ጓልያቱ ።

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *